W preliminarzu płatności na zakładce Rozliczenia znajduje się pole waluta rozliczenia.
Walutę rozliczania można zmieniać tylko wtedy, gdy waluta dokumentu to PLN, stan płatności to Do realizacji lub Wysłane i dokument nie posiada rozliczeń.

W preliminarzu płatności na zakładce Rozliczenia znajduje się pole waluta rozliczenia.
Walutę rozliczania można zmieniać tylko wtedy, gdy waluta dokumentu to PLN, stan płatności to Do realizacji lub Wysłane i dokument nie posiada rozliczeń.

Możemy rozliczać dokumenty z poziomu kilku miejsc w programie Comarch ERP Optima. Załóżmy, że wprowadziliśmy Fakturę Sprzedaży z datą 14.11.20XX na kwotę 129,56 PLN, płatną przelewem.
Wprowadzenie takiego dokumentu wygeneruje płatność odroczoną, którą możemy zobaczyć w menu Kasa/Bank/ Preliminarz płatności.
Dnia 20.11 Klient wpłaca pieniądze na nasze konto bankowe i chcemy odnotować to w systemie.
Możemy to zrobić na jeden z kilku sposobów w programie, między innymi z poziomu:
1. ZAPISÓW KASOWYCH/BANKOWYCH
Menu Kasa/Bank/ Zapisy kasowe/bankowe. Wskazujemy Rejestr oraz Raport, do którego chcemy wprowadzić zapis:

Ikoną plusa
dodajemy nowy zapis. Na zapisie musimy wybrać typ dokumentu (w tym przypadku będzie to wpłata Klienta czyli dokument KP). Jeśli znamy schemat numeracji wystarczy wpisać odpowiedni symbol w pole „Dokument”.
Schemat możemy też wybrać z listy po naciśnięciu ![]()
Na liście należy wybrać klasę dokumentu Wpłata i wskazać symbol KP.
Na zapisie KP uzupełnić kwotę wpłacaną i dane kontrahenta.
Na zakładce Rozliczenia dokumentów możemy wskazać dokument, z którym chcemy rozliczyć wpłatę kontrahenta.
Po wybraniu opcji Rozliczenie możemy wskazać płatność (lub kilka płatności) z Preliminarza Płatności, które chcemy rozliczyć z zapisem KP.
Jeżeli kwota na zapisie jest większa niż kwota płatności odroczonej z Preliminarza, wówczas dokument KP będzie rozliczony częściowo (w kolumnie Status na liście zapisów kasowych/bankowych pojawi się przy tym zapisie literka „C”). Będzie można w późniejszym terminie wprowadzić kolejne rozliczenie na pozostałą kwotę. Jeśli zapis zostanie rozliczony całkowicie, w kolumnie Status pojawi się litera „R”.
2. PRELIMINARZA PŁATNOŚCI
Menu Kasa/Bank/ Preliminarz płatności.
Chcemy rozliczyć zdarzenie w Preliminarzu z zapisem KP. Wyszukujemy odpowiednią płatność w Preliminarzu wygenerowaną po wprowadzeniu Faktury Sprzedaży (w polu Numer dokumentu znajduje się numer faktury). Po wyszukaniu płatności podnosimy jej formatkę dwukrotnym kliknięciem myszki lub przyciskiem „lupy”.
Na formularzu płatności przechodzimy na zakładkę Rozliczenia i naciskamy ikonę „plusa” – „Dodaj rozliczenie”. Pojawi się lista dokumentów nierozliczonych danego kontrahenta.
Jeśli już wcześniej został wprowadzony zapis KP w menu Kasa/Bank/ Zapisy kasowe/bankowe, wówczas z listy można wybrać ten zapis, który zostanie rozliczony ze zdarzeniem z preliminarza.
3. LISTY DOKUMENTÓW (Faktur Sprzedaży/Zakupu)
Dokumenty można rozliczać automatycznie, na przykład z poziomu listy Faktur Sprzedaży. Wcześniej jednak należy nadać odpowiednie uprawnienie operatorowi, żeby mógł on rozliczać dokumenty z poziomu listy.
W Konfiguracji Programu/Użytkowe/Operatorzy na karcie operatora znajduje się parametr (zakładka Parametry/ Parametry dla modułu handlowego) Rozliczanie dokumentów z poziomu listy – należy go zaznaczyć. Po zaznaczeniu parametru, dany operator może przejść do listy dokumentów (np. Faktur Sprzedaży), wybrać dokument, który chce rozliczyć i wcisnąć prawy przycisk myszy. W menu, które rozwinie się pod prawym klawiszem myszki dostępna jest opcja Rozlicz. Należy ją wybrać a następnie wskazać rejestr, do którego ma trafić płatność.
Stan rozliczenia dokumentu i listę dokumentów rozliczających można wyświetlić z poziomu listy faktur lub z poziomu formularza konkretnej faktury po naciśnięciu przycisku Rozliczenia
, dostępnego na wstążce.
4. LISTA DOKUMENTÓW NIEROZLICZONYCH
Menu Kasa/Bank/ Dokumenty nierozliczone.
W menu Kasa/Bank/ Dokumenty nierozliczone znajduje się lista wszystkich dokumentów nierozliczonych w programie. Lista zawiera dwie zakładki: [Ogólne] i [Na dzień]. Lista ta jest posortowana wg terminu płatności, a w obrębie tego samego terminu płatności wg daty dokumentu. Z tego poziomu jest możliwość rozliczania pojedynczych dokumentów oraz rozliczania seryjnego. Aby rozliczyć dokumenty należy zaznaczyć wybrane pozycje na liście (dokumenty muszą wykazywać kwoty po obu stronach: jako Należność i Zobowiązanie), wskazać w filtrze Walutę inną niż „Wszystkie” i kliknąć w ikonę
, z której jest możliwość wyboru dwóch typów seryjnych rozliczeń:
– Typ domyślny to Rozliczanie dokumentów dla jednego podmiotu – po wyborze tego typu rozliczenia pojawi się komunikat: Czy na pewno chcesz dokonać seryjnego rozliczenia zaznaczonych dokumentów? Rozliczane będą dokumenty dla tego samego podmiotu. Mechanizm rozliczania wygląda tak samo jak w przypadku listy Rozliczenia podmiotu. Gdy brak pary do rozliczenia, mechanizm przechodzi do rozliczenia dokumentów kolejnego podmiotu, pozostawiając jako nierozliczone dokumenty poprzedniego podmiotu. Jeżeli Użytkownik zaznaczy dwa dokumenty o przeciwnych kierunkach, ale dla różnych podmiotów – w logu z przebiegu rozliczenia będzie informacja o braku pary do rozliczenia. Aby rozliczyć takie dokumenty należy wybrać drugą funkcję,
– Rozliczanie dokumentów wielu podmiotów – po wyborze tego typu rozliczenia pojawi się komunikat: Czy na pewno chcesz dokonać seryjnego rozliczenia zaznaczonych dokumentów? Rozliczane będą również dokumenty różnych podmiotów. Mechanizm rozliczania jest następujący – funkcja kojarzy najpierw dokumenty tego samego podmiotu. Gdy zostaną już tylko dokumenty, dla których nie ma pary dla tego samego podmiotu – funkcja będzie rozliczać dokumenty najpierw próbując dopasować je po takiej samej kwocie, a następnie po terminie płatności.
W programie Comarch ERP Optima istnieje możliwość rozliczania dokumentów poprzez kompensaty. Kompensować ze sobą można np. dwa zapisy kasowe/bankowe lub dwa zdarzenia z Preliminarza płatności, pod warunkiem, że kierunki przepływu środków finansowych na kompensowanych dokumentach są przeciwne.
Np. Jeśli mamy wystawione dokumenty dla tego samego kontrahenta, np. dwie Faktury Sprzedaży i Fakturę Zakupu, wtedy można dokonać kompensaty tych dokumentów.
Kompensaty Faktur dokonuje się z poziomu Preliminarza Płatności:
Na liście należy otworzyć zdarzenie, które chcemy rozliczyć z innymi dokumentami. Na otwartym formularzu, na zakładce Rozliczenia należy wybrać ikonę zielonego plusa lub klawisz Insert.
Następnie pojawi się okno z zapisami do rozliczenia. Wtedy można dowolne z nich (o przeciwnym przepływie do otwartego zdarzenia), zaznaczyć, wybrać i zapisać formularz.
Kompensata zapisów KP i KW:
Z poziomu listy zapisów kasowych/bankowych należy wybrać rozliczany zapis, a następnie na zakładce Rozliczenia dokumentów ikoną zielonego plusa dokonać kompensaty z dokumentem o przeciwnym kierunku przepływu środków finansowych.
Dodatkowo w programie Comarch ERP Optima kompensaty w podobny sposób możemy wykonywać:
Od wersji 2014.0.1 istnieje również możliwość tworzenia dokumentu kompensaty (funkcja dostępna jest w menu Kasa/Bank: Kompensaty). W programie Comarch ERP Optima dokument kompensaty to spinacz istniejących w programie rozliczeń o typie kompensata. Użytkownik może dodać go ręcznie, przy czym ważne jest, aby wcześniej zdarzenia bądź zapisy kasowe/bankowe zostały rozliczone.
Jeżeli w rejestrze walutowym wypłaty są wg kursu historycznego wówczas rozliczone są wg metody FIFO z pierwszym wolnym zasobem na magazynie walut (pierwszą nierozliczoną wpłatą) i różnica kursowa nie powstaje. W sytuacji gdy wypłata jest po innym kursie niż historyczny np. po kursie bieżącym wówczas w magazynie walut powstaje różnica kursowa. Różnica kursowa jest tworzona jako różnica wartości wypłaty i wartości wpłaty w przeliczeniu na walutę systemową (KW-KP). Dodatnia różnica kursowa powstaje, jeżeli wypłata była po wyższym kursie niż wpłata. Ujemna różnica powstaje wtedy, gdy wypłata była po niższym kursie niż wpłata. Wyliczona różnica kursowa jest wliczana do stanu końcowego raportu oraz do stanu początkowego raportu kolejnego na liście. Różnica dodatnia zwiększa stan końcowy raportu kasowego/bankowego, a ujemna wpływa na jego zmniejszenie w walucie PLN.
W programie Comarch ERP Optima można rozliczyć ze sobą dokumenty wystawione w różnych walutach – przy czym jeden z tych dokumentów musi być wystawiony w PLN (pole Waluta dok.), a drugi w walucie obcej. Dodatkowym wymogiem jest, aby obydwa dokumenty posiadały tą samą walutę rozliczenia (pole Waluta rozl.). Walutę rozliczania można zmieniać tylko wtedy, gdy waluta dokumentu to PLN. Ponadto walutę rozliczenia można zmieniać na zapisach kasowych/bankowych na zakładce Rozliczenia dokumentów w polu Waluta rozl.: oraz na zdarzeniach kasowych/bankowych w preliminarzu płatności na zakładce Rozliczenia w polu Waluta rozl.
Przykład rozliczenia dokumentu w walucie został zaprezentowany na filmie instruktażowym dostępnym pod linkiem: https://youtu.be/7n4vgxJSH1k
Dodatkowo w programie istnieje możliwość seryjnej zmiany waluty rozliczenia z poziomu preliminarza płatności.
Opcja ta jest dostępna poprzez użycie Funkcji Zmień walutę rozliczenia z menu kontekstowego (pod prawym klawiszem myszy) na liście zdarzeń. Seryjna zmiana waluty rozliczenia może być wykorzystana np. do zmiany waluty rozliczenia dla wypłat pracowników.
Aby dokonać seryjnej zmiany waluty należy wybrać:
Jak w systemie dokonać rozliczenia dwóch dokumentów w różnych walutach? Np. nastąpiła wypłata dla pracownika zaliczka na delegację w walucie CHF, pracownik przedkłada faktury zakupowe w walucie CHF i EUR i należy dokonać rozliczenia zaliczki z fakturami. Wypłata nastąpiła z kasy walutowej. Rozliczenia można dokonać na dwa sposoby: Można ustawić na zapisie kasowym (zaliczce pracownika) Nie podlega rozliczeniu. W momencie jak przyniesie Faktury należy w preliminarzu wprowadzić zapisy techniczne na kwotę płatności faktury w walucie CHF i EUR i skompensować z fakturami oczywiście po odpowiednich kursach tak, aby powstały różnice kursowe. Można również zaliczkę pozostawić ze statusem Nie rozliczono. Jak pracownik przyniesie faktury w walucie CHF to rozliczyć je z zaliczką (powstanie różnica kursowa). Pozostanie jeszcze reszta zaliczki w walucie CHF. Należy w tym wypadku wprowadzić zapis techniczny do preliminarza płatności na pozostałą kwotę zaliczki w walucie CHF, po kursie z dnia wypłacenia zaliczki tak, aby zaliczka rozliczyła się do końca i nie powstała różnica kursowa. Faktury zaś w EUR należy skompensować z zapisem technicznym wprowadzonym do preliminarza również w walucie EUR. Przeliczyć pozostałe CHF z zaliczki na EUR i wprowadzić odpowiedni kurs tak, aby naliczyła się różnica kursowa dla EUR.
W programie Comarch ERP Optima wydruk taki można uzyskać dwojako:

Na zdarzeniach w preliminarzu płatności kwota VAT nie przeniesie się z dokumentu z Rejestru VAT jeśli dokument ten był wprowadzony w wersji programu wcześniejszej niż 2018.6.1. W takiej sytuacji użytkownik musi ręcznie wpisać kwotę VAT. Dla dokumentów wprowadzonych w wersji 2018.6.1 lub późniejszych program automatycznie przenosi łączną kwotę VAT z dokumentów w rejestrze VAT. Użytkownik ma możliwość modyfikacji kwoty VAT. Program kontroluje jednak, aby kwota VAT na zdarzeniu: