Aby program Comarch ERP Optima mógł poprawnie komunikować
się z serwisami zewnętrznymi, nie mogą być blokowane następujące adresy i
porty komunikacyjne.

Adresy i porty dla Comarch ERP Optima:

Usługa	Adres	Protokoły
Menadżer Kluczy	ml.comarch.pl www.erp.comarch.pl	https
Pobieranie wskaźników Aktualizacje e-Deklaracji Pobieranie banków i urzędów Pobieranie Organizacji Pożytku Publ. Import KŚT Kursy walut Weryfikacja statusu w VAT` VIES, GUS	www.erp.comarch.pl	https
e-deklaracje	bramka.e-deklaracje.mf.gov.pl	https
AKC-WW/Intrastat/SENT	ws.puesc.gov.pl	https
e-sklep	synchro.comarchesklep.pl	https
e-pracownik w chmurze	ws.epracownik.pl	https
KRD	services.krd.pl	https
GUS	wyszukiwarkaregon.stat.gov.pl	https
VIES	ec.europa.eu	http
SMS	sms.comarchesklep.pl	https
iBard24	ibard24.net rsync.ibard24.net	https
SSO	sso-apps.comarch.com sso.comarch.com	https
IWD	www.erp.comarch.pl	https
Poczta	Adresy serwerów pocztowych	odpowiednie porty definiowane przez dostawcę poczty
Poczta - logowanie dwuskładnikowe - Microsoft	login.microsoftonline.com	https
Poczta - logowanie dwuskładnikowe - Google	accounts.google.com	https
Weryfikacja e-deklaracji	crd.gov.pl (lokalizacja schem na epuap)	http
Weryfikacja statusu w VAT	sprawdz-status-vat.mf.gov.pl	https
Aktualizacje automatyczne	ws.erp.comarch.pl	https
Weryfikacja rachunkow bankowych	wl-api.mf.gov.pl	https
ChatERP	chat.aiml.comarch.com	https
Kurierzy:
DPD	dpdinfoservices.dpd.com.pl	https
DHL	dhl24.com.pl	https
Poczta Polska	en-webapi.poczta-polska.pl	https
Poczta Polska - śledzenie	tt.poczta-polska.pl	https
Inpost	api-shipx-pl.easypack24.net	https
Shipping	shipping.comarch.com	https
Wymiana danych z bankami:
Alior	bankconnect.aliorbank.pl	https
BNP Paribas	connect.bnpparibas.pl	https
ING	ws.ingbusinessonline.pl	https
Pekao	www.pekaobiznes24.pl	https
mBank	ws.companynet.mbank.pl	https
Millennium	millenetlink.bankmillennium.pl	https
Citi Handlowy	tts.apib2b.citi.com/citiconnect/prod	https
Santander Bank Polska	b2b.ibiznes24.pl	https

 

Adresy i porty dla JPK:

Adres	Protokół
https://e-dokumenty.mf.gov.pl	http, https
Od adresu: https://taxdocumentstorage01.blob.core.windows.net do adresu: https://taxdocumentstorage99.blob.core.windows.net Wyrażenie regularne: https:[/]{2}taxdocumentstorage[0-9]{2}.blob.core.windows.net[/](.*)	http, https
www.crd.gov.pl	http, https
www.erp.comarch.pl	http, https
www.gov.pl	https
www.jpk.mf.gov.pl	http, https
www.w3.org	http, https

 

Adresy i porty dla Comarch PPK:

Nazwa usługi	Adres	Protokół
Aktualizacje PPK	ws.erp.comarch.pl	https
API ProService	api.psfinteco.pl	https
API Moventum	moventum.com.pl	https
AXA TFI	ppk.axa.pl	https
TFI Allianz	moventum.com.pl	https

 

Adresy i porty dla Comarch OCR:

Nazwa usługi	Adres	Protokół
Comarch OCR - API	https://ocr.erp.comarch.pl/v1.0/api/	https
Comarch OCR - ERP	https://cr.erp.comarch.pl/api/v1/	https
Zatwierdzanie RODO	https://www.erp.comarch.pl/Zgody/1.2/ocr/zatwierdzanie

Informacje ogólne

Za rok podatkowy 2025  podatnicy, którzy uzyskali przychody przekraczające 50 mln EUR oraz grupy kapitałowe mają obowiązek składania plików JPK_KR_PD. W kolejnych latach plik JPK_KR_PD będzie obowiązywać następnych podatników. Pliki JPK_KR_PD są rozszerzeniem plików JPK_KR i są składane obligatoryjnie wraz z deklaracją CIT-8.

W programie Comarch ERP Optima wprowadzono zmiany na formularzu okresu obrachunkowego, kontach księgowych oraz zapisach księgowych dostosowując program do prawidłowego sporządzenia pliku JPK_KR_PD.

Od wersji programu Comarch ERP Optima 2025.3.1 umożliwiono sporządzenie pliku JPK_KR_PD.

Konfiguracja programu na potrzeby generowania pliku JPK_KR_PD

Formularz okresu obrachunkowego

Na formularzu okresu obrachunkowego w Konfiguracji Firmy/ Księgowość/ Okresy obrachunkowe należy wskazać odpowiedni typ Zestawienia Obrotów i Sald dla pliku JPK_KR_PD. W polu Typ ZOiS dostępne są poniższe opcje do wyboru:

 

Podczas dodawania kolejnego okresu obrachunkowego domyślnie podpowie się ten sam Typ ZOiS, co w poprzednim okresie obrachunkowym. W kolejnych okresach obrachunkowych możliwe jest wskazanie innych rodzajów działalności.

Zmiana Typu ZOiS nie jest możliwa jeżeli w danym okresie obrachunkowym do kont księgowych są już przypisane znaczniki JPK.

W bazach firmowych po konwersji jako Typ ZOiS podpowiada się Zestawienie dla jednostek pozostałych.

W przypadku dodania nowej bazy danych, w oknie kreatora konfiguracji na etapie kroku Dla jakiej działalności mamy utworzyć plan kont? istnieje możliwość wskazania typu Zestawienia Obrotów i Sald dla pliku JPK_KR_PD

Domyślnie w polu Typ ZOiS dla pliku JPK_KR_PD podpowiada się Zestawienie dla jednostek pozostałych. Użytkownik może go zmienić.

Jeżeli w Kreatorze konfiguracji parametrów firmy w polu Typ podmiotu zostanie wybrana Jednostka budżetowa lub Organizacja pozarządowa, to w polu Typ ZOiS dla pliku JPK_KR_PD automatycznie podpowiada się Zestawienie dla organizacji pożytku publicznego i wolontariatu.

Formularz konta księgowego

Na formularzu konta księgowego w zakładce [JPK] istnieje możliwość przypisania znaczników JPK: S_12_1, S_12_2 oraz S_12_3.

Dla ZOiS1, ZOiS2, ZOiS3, ZOiS4, ZOiS5, ZOiS6, ZOiS7 znaczniki S_12_1, S_12_2 oraz S_12_3 wybierane są z listy rozwijalnej. Dla ZOiS8 znaczniki S_12_1 i S_12_2 należy uzupełnić ręcznie, natomiast znacznik S_12_3 należy wskazać z rozwijanej listy.

Dla każdego Typu ZOiS i każdego konta księgowego do pliku JPK_KR_PD przesłane mogą zostać maksymalnie trzy znaczniki:

Znaczniki S_12_1 oraz S_12_2 dotyczą przyporządkowania konta do zestawienia księgowego: Bilansu i Rachunku zysków i strat. Znacznik S_12_3 dotyczy przyporządkowania konta do wyliczenia zestawienia na podatek dochodowy.

Uwaga

Weryfikacja poprawności przypisania znaczników JPK pozostaje po stronie użytkownika.

Podczas zapisywania zmian na formularzu konta księgowego program sprawdza czy znacznik S_12_1 jest uzupełniony. Jeżeli pole nie będzie uzupełnione, to pojawia się komunikat Nie uzupełniono znacznika konta S_12_1 wymaganego dla plików JPK_KR_PD. Czy chcesz go dopisać?. Do wyboru jest opcja Tak lub Nie. Po wyborze opcji Tak  program przekierowuje na zakładkę [JPK] i kursor ustawia się w polu ze znacznikiem S_12_1. Po wskazaniu opcji Nie formularz zostanie zapisany bez uzupełnionego znacznika S_12_1.

W przypadku kopiowania planu kont na kolejny okres obrachunkowy oraz aktualizacji planu kont z poprzednim okresem obrachunkowym znaczniki JPK przypisane do kont księgowych są kopiowane na konta księgowe w nowym okresie obrachunkowym. Kopiowanie planu kont między różnymi bazami wraz ze znacznikami JPK jest możliwe jeżeli Typ ZOiS w obu bazach jest taki sam. Jeżeli Typ ZOiS jest różny w obu bazach, to znaczniki JPK nie są kopiowane.

W przypadku ręcznego oraz automatycznego dodawania kont analitycznych do kont syntetycznych słownikowych, znaczniki JPK są przepisywane z konta nadrzędnego na konto analityczne.

Plan kont

Na liście kont księgowych z poziomu menu Księgowość/ Plan Kont dostępne są kolumny S_12_1, S_12_2 i S_12_3. Kolumny pozwalają na weryfikację, jakie znaczniki zostały przypisane na formularzach kont księgowych na zakładce [JPK]. Kolumna S_12_1 jest domyślnie widoczna. Pozostałe kolumny są możliwe do wyciagnięcia na listę za pomocą opcji Wybór kolumn. Opcja Wybór kolumn jest dostępna po naciśnięciu prawym klawiszem myszy na nazwę jednej z kolumn.

Z tego poziomu dostępna jest Aktualizacja znaczników JPK dla kont księgowych na podstawie odpowiednio uzupełnionego arkusza kalkulacyjnego. Do wykonania tej operacji wymagany jest eksport planu kont z wyciągniętymi kolumnami znaczników JPK.

Użytkownik ma możliwość wyeksportowania danych z Comarch ERP Optima za pomocą opcji Eksport/ Bieżący widok do pliku/ MS Excel(xlsx)/ na dysku.

Po wyeksportowaniu planu kont użytkownik może uzupełnić kolumny w arkuszu, wpisując kody znaczników. Istotne jest, aby numery kont zostały umieszczone w kolumnie Numer, natomiast znaczniki należy wprowadzić w kolejnych kolumnach: S_12_1, S_12_2 oraz S_12_3 – zgodnie z wymaganym zakresem i strukturą danych.

W kolumnach zawierających znaczniki JPK_KR_PD istotne jest zachowanie odpowiedniej wielkości liter. Każdy znacznik musi być zgodny z obowiązującym Zbiorem Oznaczeń i Symboli (ZOiS). W sytuacji, gdy znacznik jest niepoprawny, podczas importu pojawia się ostrzeżenie np.: Znacznik S_12_1 nie istnieje lub jest niezgodny ze znacznikami dla wybranego typu ZOiS. Wartość nie zostanie wypełniona. Należy zweryfikować wartość w kolumnie S_12_1.

Po uzupełnieniu kolumn w arkuszu MS Excel, plik jest gotowy do importu z poziomu Księgowość/ Plan kont/ za pomocą strzałki obok przycisku / Aktualizacja znaczników JPK_KR_PD.

Po wybraniu opcji Aktualizacja znaczników JPK_KR_PD pojawia się okno Importu znaczników JPK_KR_PD z pliku. W tym miejscu użytkownik może wskazać przygotowany plik  – arkusz kalkulacyjny .xlsx, zawierający znaczniki JPK_KR_PD.

Użytkownik ma do wyboru jedną z dwóch opcji importu znaczników:

W przypadku, gdy zostanie wpisana inna wartość niż z ZOiS zostanie wyświetlony komunikat –  Wartość 'ABC’ znacznika 'S_12_3′ nie istnieje lub jest niezgodna ze znacznikami dla wybranego typu ZOiS. Wartość nie zostanie uzupełniona.

W przypadku tworzenia nowego planu kont, istnieje możliwość zaimportowania planu kont za pomocą Comarch ERP Migrator. W arkuszu dla Księgi Handlowej na zakładce Plan kont dodano kolumny dotyczące znaczników.

Na liście w menu kontekstowym oraz po rozwinięciu strzałki obok przycisku  dostępna jest operacja seryjna Zmień znaczniki JPK. Funkcja pozwala na dodanie, zmianę oraz usunięcie znaczników JPK na zaznaczonych kontach księgowych.

Przykład

Na planie kont zaznaczamy wybrane konta księgowe, a następnie wybieramy opcję Operacje seryjne / Zmień znaczniki JPK.  Na oknie Parametry seryjnej zmiany znaczników zaznaczamy parametr Znacznik konta (S_12_1), pozostawiając pole bez wyboru jakiegokolwiek znacznika z dostępnej listy.

Kliknięcie ikony pioruna powoduje usunięcie znacznika S_12_1 na zaznaczonych kontach księgowych.

Dodatkowe znaczniki S_12_2 oraz S_12_3 pozostają nienaruszone na zaznaczonych kontach księgowych.

Przycisk pioruna uaktywnia się po zaznaczeniu przynajmniej jednej z trzech dostępnych opcji: Znacznik konta (S_12_1), Dodatkowy znacznik konta (S_12_2), Dodatkowy znacznik konta PD (S_12_3).Zapisy księgowe

Zapisy księgowe

W związku z wymaganiami dotyczącymi pliku JPK_KR_PD, na formularzu zapisu księgowego na zakładce [Ogólne]  dodane zostały następujące pola: Numer KSeF, Rodzaj dowodu księgowego, Kwota operacji gospodarczej.

Numer KSeF – numer KSeF przenoszony jest na zapis księgowy z faktur sprzedaży wysłanych do KSeF z modułu Handel lub wprowadzonych do Rejestru VAT sprzedaży. W przypadku gdy zapis księgowy nie ma powiązania z fakturą sprzedaży, to pole należy uzupełnić ręcznie. Pole Numer KSeF na zapisie księgowym pozostaje edytowalne do czasu przeniesienia zapisów na czysto do księgi.

Rodzaj dowodu księgowego – rodzaj dowodu księgowego uzupełnia się automatycznie na podstawie typu dokumentu źródłowego. Jeżeli to pole jest nieuzupełnione, wówczas dla ręcznych księgowań do pliku przenoszone jest oznaczenie PK,  natomiast w przypadku zapisów dodanych na podstawie dokumentów źródłowych – odpowiedni opis dla tego rodzaju dokumentu. Pole jest edytowalne do czasu przeniesienia zapisów na czysto do księgi.

Kwota operacji gospodarczej – jako kwota operacji gospodarczej pobierana jest suma pozycji dekretu (Wn lub Ma), w zależności od tego, która z nich jest mniejsza, lub wartość z pola Kwota operacji gospodarczej w nagłówku zapisu księgowego, jeśli jest większa od 0 i mniejsza od sumy zapisów dekretu.

Ręczna modyfikacja kwoty operacji gospodarczej na zapisie księgowym nie jest konieczna, ponieważ nawet jeśli nie jest ona uzupełniona, do pliku JPK_KR_PD pobierana jest suma zapisów po stronie WN lub MA, w zależności od tego, która z nich jest mniejsza. Jeśli kwota operacji gospodarczej została ręcznie uzupełniona, system weryfikuje, czy jest ona mniejsza od sumy zapisów po stronie WN lub MA. W przypadku gdy wpisana ręcznie wartość jest najmniejsza, zostaje ona pobrana do pliku JPK_KR_PD. Pole jest edytowalne do czasu przeniesienia zapisów na czysto do księgi.

Wartości uzupełnione w wyżej wymienionych polach zostają przeniesione do pliku JPK_KR_PD.

Do pliku JPK_KR_PD przenoszone są również następujące dane z zapisu księgowego:

Uwaga

Jeżeli we wskazanym zakresie dat nie występują żadne zapisy księgowe lub występuje wyłącznie Bilans otwarcia, plik JPK_KR_PD nie jest tworzony.

Zestawienie księgowe RPD

Z poziomu menu Księgowość/ Zestawienie księgowe, na zakładce [Systemowe] znajduje się zestawienie pomocnicze RPD (Rozliczenie podatku dochodowego). Zestawienie to może być wykorzystane do obliczenia kwot przychodów oraz kosztów na Rozliczeniu podatku dochodowego będącego częścią pliku JPK_KR_PD.

Przed wygenerowaniem pliku JPK_KR_PD można w zestawieniu RPD uzupełnić definicje kont na podstawie których program będzie automatycznie pobierał odpowiednie kwoty ze wskazanych kont.

Konta księgowe na pozycjach zestawienia Rozliczenie podatku dochodowego użytkownik powinien podpiąć ręcznie.

Jeśli na pozycjach zestawienia Rozliczenie podatku dochodowego nie zostaną przypisane odpowiednie konta księgowe, użytkownik ma możliwość ręcznego wprowadzenia lub zmodyfikowania kwot poszczególnych przychodów/kosztów w wygenerowanym pliku JPK_KR_PD.

Generowanie pliku JPK_KR_PD

Na oknie Pliki JPK, dostępnym po przejściu do menu JPK/Pliki JPK, po rozwinięciu ikony plusa należy wybrać opcję Pliki JPK obowiązkowe.

Po wyborze tej opcji otwierane jest okno Eksport plików JPK obowiązkowych:

Okno może zostać również wywołane za pomocą skrótu klawiszowego <Shift> + <Insert> z poziomu okna Pliki JPK.

Okno zawiera następujące pola:

Rok obrotowy od-do – pole jest domyślnie wypełnione datami odpowiadającymi bieżącemu okresowi obrachunkowemu. Zakres dat nie może wykraczać poza daty zdefiniowane dla bieżącego okresu obrachunkowego w programie.

Rok podatkowy od-do – parametr przy tym polu jest domyślnie niezaznaczony. Po jego zaznaczeniu aktywują się pola z datami, które są domyślnie uzupełnione na podstawie bieżącego okresu obrachunkowego. Rok podatkowy jest polem informacyjnym, które nie wpływa na wyliczenia.

US (JPK) – pole umożliwiające wskazanie urzędu skarbowego, podpowiadany jest urząd wskazany w Konfiguracji Firmy/ Dane firmy/ Deklaracje i pełnomocnictwa w polu US (PIT-4R, CIT).

Za okres –  pole jest domyślnie wypełnione datami zgodnymi z bieżącym okresem obrachunkowym. Jeśli plik JPK_KR_PD ma być złożony za okres krótszy niż rok obrotowy, możliwa jest zmiana zakresu dat. Weryfikowane jest, czy podany okres mieści się w zakresie dat dla wskazanego roku obrotowego.

Uwzględniaj zapisy w buforze – jeżeli parametr jest zaznaczony, do pliku przenoszone są również niezatwierdzone zapisy księgowe. Parametr jest domyślnie zaznaczony.

Pobieraj tylko konta analityczne – jeśli parametr jest zaznaczony, do pliku przesyłane są tylko konta analityczne, w związku z czym tylko na nich wymagane jest uzupełnienie znaczników JPK. W przypadku, gdy jest odznaczony, do pliku przesyłane są zarówno konta analityczne jak i syntetyczne (dotychczasowe działanie) – wówczas znaczniki JPK powinny zostać uzupełnione również na kontach syntetycznych. Dotyczy kont posiadających obroty i salda. Parametr jest domyślnie zaznaczony.

Podatnik korzysta z – parametr jest domyślnie niezaznaczony. Po jego zaznaczeniu można zaznaczyć jedną z dwóch opcji:

Zaznaczenie parametru jest zapamiętywane podczas dodawania kolejnych plików.

Korekta – po zaznaczeniu parametru cel złożenia pliku JPK_KR_PD jest oznaczany jako korekta.

Podczas eksportu utwórz również pliki MS Excel – po zaznaczeniu parametru w katalogu wskazanym w Konfiguracji Stanowiska/ Ogólne/ Jednolity plik kontrolny tworzony jest arkusz MS Excel, który ułatwia podejrzenie  zawartości pliku. Arkusz może zostać otwarty bezpośrednio po wygenerowaniu pliku jeżeli na pytanie Czy otworzyć wyeksportowany plik? użytkownik odpowie Tak lub jeżeli ma zapamiętaną odpowiedź twierdzącą dla tego komunikatu.

Po kliknięciu ikony Utwórz plik , jeżeli plik jest składany za cały rok obrotowy lub (w przypadku plików cząstkowych) data końcowa pola Za okres jest równa dacie końcowej roku obrotowego, otwierane jest okno Rozliczenie podatku dochodowego.

Widoczny na nim zakres dat jest nieedytowalny i zawiera daty roku obrotowego.

Na oknie znajdują się kwoty wyliczone na podstawie definicji zestawienia systemowego o symbolu RPD, które jest dostępne w menu Księgowość / Zestawienia księgowe/ zakładka [Systemowe].

Kwoty poszczególnych przychodów / kosztów mogą zostać również wprowadzone / zmodyfikowane na tym oknie przez operatora.

Po kliknięciu ikony Zapisz zmiany  następuje wygenerowanie pliku JPK_KR_PD i powrót na okno Pliki JPK.

Jeżeli na oknie Eksport plików JPK wskazano okres z datą do wcześniejszą niż koniec roku obrotowego, po kliknięciu ikony Utwórz plik od razu następuje utworzenie pliku JPK_KR_PD i powrót na okno Pliki JPK.

Do pliku JPK_KR_PD przenoszone są m.in. następujące informacje:

Podgląd zawartości pliku JPK_KR_PD za pomocą MS Excel

Znajdująca się na wstążce programu ikona Podgląd pliku  umożliwia otwarcie podświetlonego na liście pliku JPK_KR_PD w Ms Excel. Arkusz zawiera zakładki:

Uwaga

Modyfikacja danych w pliku JPK_KR_PD w arkuszu MS Excel nie skutkuje wprowadzeniem zmian w pliku zapisanym na liście plików JPK w programie Comarch ERP Optima

Wysyłka JPK_KR_PD/ Odbiór UPO

Wysyłka i odbiór UPO pliku JPK_KR_PD dostępne są z poziomu listy plików JPK.

Przycisk    Wyślij umożliwia wysłanie pliku JPK_KR_PD  za pomocą podpisu kwalifikowanego oraz podpisu zaufanego.

Sposób podpisywania jest analogiczny jak w przypadku podpisywania Podpisem Zaufanym pliku JPK_V7.

Przycisk   Odbierz UPO służy do odebrania Urzędowego Poświadczenia Odbioru.

Przycisk  Podgląd UPO umożliwia podgląd Urzędowego Poświadczenia Odbioru

 

System kaucyjny zacznie obowiązywać od 1.10.2025 roku. Od tego dnia będą powoli pojawiać się w ofercie dystrybutorów/ hurtowni/ sklepów detalicznych napoje oznaczone znakiem systemu kaucyjnego, za które nabywca zobowiązany jest uiścić kaucję. System dotyczy wszystkich kanałów dystrybucji takich napojów bez względu na profil działalności, dlatego też będzie obowiązywał również podczas sprzedaży internetowej.

Zautomatyzowana obsługa systemu kaucyjnego w Comarch ERP Optima zostanie wprowadzona w wersji 2026.0.1.

Niniejsza instrukcja ma na celu wyjaśnienie, w jaki sposób (w razie zaistnienia takiej potrzeby) przygotować ofertę na napoje w opakowaniach objętych systemem kaucyjnym w okresie: od 1. października do momentu aktualizacji programu do wersji 2026.0.1.

• na liście faktur zakupu odszukać właściwy dokument, ustawić na nim kursor, a następnie rozwijając opcje przy przycisku generowania PZ/PKA  wybrać Dodanie nowego PKA.
• na liście faktur sprzedaży lub paragonów odszukać właściwy dokument, ustawić na nim kursor, a następnie rozwijając opcje przy przycisku generowania WZ/WKA wybrać Dodanie nowego WKA.

 

W efekcie powstaną dokumenty kaucyjne, na opakowania z systemu kaucyjnego. Ilości opakowań na dokumencie zostaną wyliczone na podstawie schematu opakowań, przypisanego do towarów (napojów) ujętych na dokumencie handlowym.

Podczas ręcznego generowania dokumentów kaucyjnych należy pamiętać o tym, aby na zakładce [Płatności] na PKA/WKA naliczyć należności dla opakowań z systemu kaucyjnego. O ile nie zostaną one naliczone automatycznie (zgodnie z ustawieniami na karcie kontrahenta), można to zrobić zaznaczając parametr Płatności.

Wersją dedykowaną i w pełni wspierającą zautomatyzowaną obsługę opakowań w nowym systemie kaucyjnym jest Comarch ERP Optima 2026.0.1 (oraz każda kolejna, nowsza wersja).

Zdecydowanie zalecamy aktualizację programu do najnowszej dostępnej wersji, aby zapewnić poprawną i wydajną obsługę procesów związanych z kaucjami.

Niniejsza instrukcja ma na celu wyjaśnienie, w jaki sposób (w razie zaistnienia takiej potrzeby) zarejestrować zakup i/lub sprzedaż takich napojów w okresie: od 01.10.2025 r . do momentu aktualizacji programu do wersji 2026.0.1  W szczególności zostanie w niej  omówiony  przypadek, gdy na jednym dokumencie handlowym występują zarówno towary w opakowaniach objętych systemem kaucyjnym, jak i towary z kaucjami spoza tego systemu (np. skrzynki i palety).

Obsługa kaucji – parametry w konfiguracji

W pierwszym kroku należy włączyć obsługę kaucji oraz ich automatyczne naliczanie podczas sprzedaży. W tym celu należy otworzyć menu Start/ Konfiguracja/ Firma/ Magazyn/ Kaucje i zaznaczyć parametry:

Informacja

Atrybut SYSTEM_KAUCYJNY jest dodawany podczas instalacji automatycznej aktualizacji do wersji 2025.5.1. Zalecamy jej wykonanie.

Jeśli jednak z jakiegoś powodu jest to niemożliwe, to atrybut należy zdefiniować samodzielnie. W tym celu należy z poziomu menu: Ogólne/ Atrybuty dodać nowy atrybut towaru o następujących właściwościach:

Kod: SYSTEM_KAUCYJNY
Typ: lista
Zaznaczony parametr: Pozycje dokumentu: przenosić na transakcje
Na zakładce [Pozycje listy] podczas definiowania atrybutu należy dodać wartości:

1. BUTELKA_PLASTIK
2. PUSZKA_METAL
3. BUTELKA_SZKŁO

Ponadto ponieważ kaucje nie powinny podlegać rabatom zalecamy dodanie (w menu Ogólne\ Rabaty) dla każdego z definiowanych opakowań- rabatu typu: Stała cena i ustawienie typu ceny: brutto oraz określenie kwot kaucji zgodnych z ustawą.

Konfiguracja napojów

Dla napojów objętych systemem kaucyjnym należy utworzyć nowe karty w cenniku. Produkty objęte systemem kaucyjnym będą miały inny kod EAN, niż ten sam napój wyprodukowany przed wejściem w życie przepisów, dotyczących systemu kaucyjnego.

Nowe karty produktów należy  powiązać z odpowiednimi opakowaniami używając w tym celu schematów opakowań.

Schemat opakowań można zdefiniować z poziomu menu Ogólne\ Inne\ Schematy opakowań, a następnie należy go przypisać na formularzu napoju objętego systemem kaucyjnym, w dedykowanym polu Schemat opakowań.

Takie powiązanie wraz z odpowiednimi ustawieniami w konfiguracji sprawia, że w momencie sprzedaży system automatycznie naliczy właściwą kaucję.

Zakup napojów w opakowaniach objętych systemem kaucyjnym.

W celu zarejestrowania w programie nabycia napojów w opakowaniach objętych systemem kaucyjnym należy wystawić fakturę zakupu. Włączenie w konfiguracji obsługi kaucji powoduje, że podczas wystawiania dokumentów handlowych takich jak: faktura zakupu, paragon oraz faktura sprzedaży będzie dostępna dodatkowa zakładka [Kaucje].

W przypadku dokumentów sprzedaży kaucje, po odpowiednim ustawieniu w konfiguracji, naliczają się automatycznie po dodaniu na dokument napojów w opakowaniach objętych systemem.
W przypadku faktur zakupu w wersji Comarch ERP Optima 2025.5 powiązane z napojami (za pomocą schematu) opakowania kaucjonowane nie pojawią się automatycznie na zakładce [Kaucje]. Należy przejść na wspomnianą  zakładkę i nacisnąć przycisk: Dodaj Kaucje . Wówczas opakowania i należne kaucje zostaną wyliczone zgodnie ze schematami opakowań przypisanymi do kupowanych napojów.

Informacja

Jeśli na dokumencie znajdują się opakowania podlegające nowemu systemowi kaucyjnemu, to na karcie kontrahenta, od którego nabywamy napoje, powinien być zaznaczony parametr dotyczący automatycznych płatności na dokumentach WKA/PKA.

W przypadku gdy parametr ten nie był zaznaczony – płatność można naliczyć bezpośrednio na dokumencie poprzez zaznaczenie opcji Płatności na zakładce [Kaucje].

Przy takich ustawieniach płatność do faktury obejmie zarówno towary, czyli napoje, które będą widoczne jako pozycje faktury oraz płatność za opakowania kaucjonowane widoczne na zakładce [Kaucje] na dokumencie.

Po zatwierdzeniu faktury w Kasie/ Banku powstaną dwie płatności jedna na wartość napojów, a druga na wartość kaucji. Rozdzielenie płatności pozwala zachować przejrzystość rozliczeń.

Tabela VAT na fakturze obejmuje zgodnie z wymogami księgowymi tylko wartość towarów i to ich zakup będzie ewidencjonowany m.in. w Rejestrach VAT. Kaucje nie podlegają opodatkowaniu na etapie zakupu produktów w opakowaniach kaucjonowanych.

Sprzedaż napojów w opakowaniach objętych systemem kaucyjnym.

W celu zarejestrowania w programie sprzedaży napojów objętych systemem kaucyjnym oraz naliczenia kaucji za opakowania należy wystawić paragon lub fakturę sprzedaży.

Przy odpowiedniej konfiguracji programu (opisanej w poprzednich punktach instrukcji), po dodaniu do faktury sprzedaży lub paragonu napojów, powiązane z nimi opakowania kaucjonowane pojawią się na zakładce [Kaucje].

Informacja

Jeśli na dokumencie znajdują się opakowania podlegające nowemu systemowi kaucyjnemu, to na karcie kontrahenta, dla którego wystawiany jest, powinien być zaznaczony parametr dotyczący automatycznych płatności na dokumentach WKA/PKA.

W przypadku gdy parametr ten nie był zaznaczony – płatność za opakowania można naliczyć bezpośrednio na dokumencie poprzez zaznaczenie opcji Płatności na zakładce [Kaucje].

Płatność do faktury/ paragonu obejmie zarówno towary, czyli napoje, które będą widoczne jako pozycje dokumentu oraz płatność za opakowania kaucjonowane. Jednak po zatwierdzeniu dokumentu w Kasie/ Banku program wygeneruje dwie płatności: jedną na wartość napojów, a drugą na wartość kaucji. Pozwala to zachować przejrzystość w rozliczeniach.

Tabela VAT na fakturze/ paragonie obejmuje tylko i wyłącznie towary i te wartości będą podlegać księgowaniu. Kaucje nie są opodatkowane na etapie sprzedaży produktów w opakowaniach kaucjonowanych.

Wskazówka

Na Paragonie fiskalnym kaucje będą widoczne pod warunkiem, że w menu Start/ Konfiguracja/ Stanowisko/ Ogólne/ Drukarka fiskalna w obszarze Dane na wydruku fiskalnym zaznaczono Opakowania kaucjonowane.

Generowanie dokumentów kaucyjnych- PKA (Przyjęcie Kaucji), WKA (Wydanie Kaucji),

Po zatwierdzeniu dokumentu handlowego (faktury sprzedaży/ paragonu/ faktury zakupu)  automatycznie utworzą się odpowiednio dokumenty WZ i WKA/ PZ i PKA.

Proces zakupu/ sprzedaży rozpoczynający się od dokumentów magazynowych.

Wskazówka

W przypadku, gdy wystawienie dokumentu handlowego (faktura zakupu/ faktura sprzedaży/ paragon) poprzedzone jest dokumentem magazynowym (przyjęciem zewnętrznym/ wydaniem zewnętrznym), to na fakturach i paragonach nie pojawia się zakładka [Kaucje] oraz co istotne – nie powstają dokumenty kaucyjne (WKA i PKA).

Takie dokumenty w ramach systemu kaucyjnego należy w wersji 2025.5 wygenerować ręcznie w zależności od procesu bezpośrednio z listy: faktur zakupu, faktur sprzedaży lub paragonów.

Aby to zrobić należy odpowiednio:

Wersją dedykowaną i w pełni wspierającą zautomatyzowaną obsługę opakowań w nowym systemie kaucyjnym jest Comarch ERP Optima 2026.0.1 (oraz każda kolejna, nowsza wersja).

Zdecydowanie zalecamy aktualizację programu do najnowszej dostępnej wersji, aby zapewnić poprawną i wydajną obsługę procesów związanych z kaucjami.

Niniejsza instrukcja ma na celu wyjaśnienie, w jaki sposób (w razie zaistnienia takiej potrzeby) zarejestrować zakup i/lub sprzedaż takich napojów w okresie: od 01.10.2025 r. do momentu aktualizacji programu do wersji 2026.0.1  W szczególności zostanie w niej  omówiony  przypadek, gdy na jednym dokumencie handlowym występują zarówno towary w opakowaniach objętych systemem kaucyjnym, jak i towary z kaucjami spoza tego systemu (np. skrzynki i palety).

Obsługa kaucji – parametry w konfiguracji

W pierwszym kroku należy włączyć obsługę kaucji oraz ich automatyczne naliczanie podczas sprzedaży. W tym celu należy otworzyć menu Start/ Konfiguracja/ Firma/ Magazyn/ Kaucje i zaznaczyć parametry:

Informacja

Atrybut SYSTEM_KAUCYJNY jest dodawany podczas instalacji automatycznej aktualizacji do wersji 2025.5.1. Zalecamy jej wykonanie.

Jeśli jednak z jakiegoś powodu jest to niemożliwe, to atrybut należy zdefiniować samodzielnie. W tym celu należy z poziomu menu: Ogólne/ Atrybuty dodać nowy atrybut towaru o następujących właściwościach:

Kod: SYSTEM_KAUCYJNY
Typ: lista
Zaznaczony parametr: Pozycje dokumentu: przenosić na transakcje
Na zakładce [Pozycje listy] podczas definiowania atrybutu należy dodać wartości:

1. BUTELKA_PLASTIK
2. PUSZKA_METAL
3. BUTELKA_SZKŁO

Ponadto ponieważ kaucje nie powinny podlegać rabatom zalecamy dodanie (w menu Ogólne\ Rabaty) dla każdego z definiowanych opakowań- rabatu typu: Stała cena i ustawienie typu ceny: brutto oraz określenie kwot kaucji zgodnych z ustawą.

Oczywiście jeżeli do tej pory w bazie danych nie utworzono kartotek dla kaucji niepodlegających pod system kaucyjnych- takich jak np. skrzynki czy palety, a istnieje potrzeba ich zdefiniowania – to należy to zrobić. W przypadku kaucji „starego typu” nie należy przypisywać atrybutu SYSTEM_KAUCYJNY. Atrybut ten służy do oznaczenia tylko tych opakowań, które pod system ustawowo podlegają.

Konfiguracja napojów

Dla napojów objętych systemem kaucyjnym należy utworzyć nowe karty w cenniku. Produkty objęte systemem kaucyjnym będą miały inny kod EAN, niż ten sam napój wyprodukowany przed wejściem w życie przepisów, dotyczących systemu kaucyjnego.

Nowe karty produktów należy  powiązać z odpowiednimi opakowaniami używając w tym celu schematów opakowań.

Schemat opakowań można zdefiniować z poziomu menu Ogólne\ Inne\ Schematy opakowań, a następnie należy go przypisać na formularzu napoju objętego systemem kaucyjnym, w dedykowanym polu Schemat opakowań.

Wskazówka

Schemat opakowań może być utworzony zarówno dla opakowania z systemu kaucyjnego jak i dla opakowań nieobjętych tym systemem.

Takie powiązanie wraz z odpowiednimi ustawieniami w konfiguracji sprawia, że w momencie sprzedaży system automatycznie naliczy właściwą kaucję.

Zakup napojów w opakowaniach objętych systemem kaucyjnym.

W celu zarejestrowania w programie nabycia napojów w opakowaniach objętych systemem kaucyjnym należy wystawić fakturę zakupu. Włączenie w konfiguracji obsługi kaucji powoduje, że podczas wystawiania dokumentów handlowych takich jak: faktura zakupu, paragon oraz faktura sprzedaży będzie dostępna dodatkowa zakładka [Kaucje].

W przypadku dokumentów sprzedaży kaucje, po odpowiednim ustawieniu w konfiguracji, naliczają się automatycznie po dodaniu na dokument napojów w opakowaniach objętych systemem.

W przypadku faktur zakupu w wersji Comarch ERP Optima 2025.5.1 powiązane z napojami (za pomocą schematu) opakowania kaucjonowane nie pojawią się automatycznie na zakładce [Kaucje]. W związku z tym należy przejść na wspomnianą zakładkę i nacisnąć przycisk: Dodaj Kaucje . Wówczas opakowania i należne kaucje zostaną wyliczone zgodnie ze schematami opakowań przypisanymi do kupowanych produktów (w tym napojów).

Jeśli po przeliczeniu na zakładce [Kaucje] występują zarówno nowe, jak i stare opakowania, usuń te, które nie podlegają nowemu systemowi.

Informacja

Jeśli na dokumencie znajdują się opakowania podlegające nowemu systemowi kaucyjnemu, to na karcie kontrahenta, od którego nabywamy napoje, powinien być zaznaczony parametr dotyczący automatycznych płatności na dokumentach WKA/PKA.

W przypadku, gdy parametr ten nie był zaznaczony – płatność można naliczyć bezpośrednio na dokumencie poprzez zaznaczenie opcji Płatności na zakładce [Kaucje].

Przy takich ustawieniach płatność do faktury obejmie zarówno towary, czyli napoje, które będą widoczne jako pozycje faktury oraz płatność za opakowania kaucjonowane widoczne na zakładce [Kaucje] na dokumencie.

Po zatwierdzeniu faktury w Kasie/ Banku powstaną dwie płatności: jedna na wartość napojów, a druga na wartość kaucji. Rozdzielenie płatności pozwala zachować przejrzystość rozliczeń.

Tabela VAT na fakturze obejmuje zgodnie z wymogami księgowymi tylko wartość towarów i to ich zakup będzie ewidencjonowany m.in. w Rejestrach VAT. Kaucje nie podlegają opodatkowaniu na etapie zakupu produktów w opakowaniach kaucjonowanych.

Sprzedaż napojów w opakowaniach objętych systemem kaucyjnym.

W celu zarejestrowania w programie sprzedaży napojów objętych systemem kaucyjnym oraz naliczenia kaucji za opakowania należy wystawić paragon lub fakturę sprzedaży.

Przy odpowiedniej konfiguracji programu (opisanej w poprzednich punktach instrukcji), po dodaniu do faktury sprzedaży lub paragonu towarów, powiązane z nimi opakowania kaucjonowane pojawią się na zakładce [Kaucje]. Jeśli występują tu zarówno nowe, jak i stare opakowania, usuń te, które nie podlegają nowemu systemowi.

Informacja

Jeśli na dokumencie znajdują się opakowania podlegające nowemu systemowi kaucyjnemu, to na karcie kontrahenta, dla którego wystawiany jest, powinien być zaznaczony parametr dotyczący automatycznych płatności na dokumentach WKA/PKA.

W przypadku gdy parametr ten nie był zaznaczony – płatność za opakowania można naliczyć bezpośrednio na dokumencie poprzez zaznaczenie opcji Płatności na zakładce [Kaucje].

Płatność do faktury/ paragonu obejmie zarówno towary, czyli napoje, które będą widoczne jako pozycje dokumentu oraz płatność za opakowania kaucjonowane. Jednak po zatwierdzeniu dokumentu w Kasie/ Banku program wygeneruje dwie płatności: jedną na wartość napojów, a drugą na wartość kaucji. Pozwala to zachować przejrzystość w rozliczeniach.

Tabela VAT na fakturze/ paragonie obejmuje tylko i wyłącznie towary i te wartości będą podlegać księgowaniu. Kaucje nie są opodatkowane na etapie sprzedaży produktów w opakowaniach kaucjonowanych.

Wskazówka

Na Paragonie fiskalnym kaucje będą widoczne pod warunkiem, że w menu Start/ Konfiguracja/ Stanowisko/ Ogólne/ Drukarka fiskalna w obszarze Dane na wydruku fiskalnym zaznaczono Opakowania kaucjonowane.

Generowanie dokumentów kaucyjnych- PKA (Przyjęcie Kaucji), WKA (Wydanie Kaucji),

Po zatwierdzeniu dokumentu handlowego (faktury sprzedaży/ paragonu/ faktury zakupu)  automatycznie utworzą się odpowiednio dokumenty WZ i WKA/ PZ i PKA. Dokumenty te (po wykonaniu kroków z niniejszej instrukcji) będą jednak zawierały tylko opakowania objęte systemem kaucyjnym. Dlatego należy dodatkowo wygenerować ręcznie drugie WKA/ drugie PKA dla opakowań, które zostały usunięte z zakładki [Kaucje].

Aby to zrobić na liście dokumentów trzeba odszukać odpowiednią fakturę / paragon i wskazać dokument kursorem, a następnie z rozwijanego menu przy przycisku generowania WZ/WKA  wybrać opcję Dodaj WKA dla faktury sprzedaży lub: przy przycisku generowania PZ/PKA   wybrać opcję Dodaj PKA dla faktury zakupu.

W ten sposób utworzy się nowy dokument WKA lub PKA na brakującą różnicę (czyli te opakowania, które wcześniej zostały usunięte).

Informacja

Należy pamiętać, aby nie mieszać opakowań! Na jednym WKA/ PKA powinny być tylko te z nowego systemu kaucyjnego, a na drugim te, których system nie obejmuje.

Na dodatkowym WKA/ PKA, który powstanie, można odznaczyć parametr Płatności, jeśli nabywca towaru nie płaci za opakowania.

Ostrzeżenie pojawia się w sytuacji gdy w Biurze Rachunkowym w Start/Konfiguracja/ Program/Internetowa Wymiana Dokumentów w kolumnie Numer Klienta (ID), został wprowadzony numer Klienta, który:

Przechodząc Start/ Konfiguracja/ Program/Internetowa wymiana dokumentów/ Aktywacja zakładka Klienci, należy „rozpiąć” konfiguracje IWD z danym Klientem.

W tym celu należy w kolumnie:

Wymieniam dane – wybrać <BRAK>,

Numer Klienta (ID) z którym wymieniam dane – należy wprowadzić „0”,

Odział z którym wymieniam dane -pozostawić pusty,

Aplikacja Klienta -wybrać <BRAK>.

Zmiany należy potwierdzić hasłem.

 

WERSJA STARTOWA, TRYB TYLKO DO ODCZYTU

Do prawidłowej pracy programu niezbędna jest obecność klucza zabezpieczającego HASP. W zależności od rodzaju instalacji klucz może być wpięty do konkretnego stanowiska lub do serwera. W kluczu tym zapisywane są m.in. informacje o wykorzystywanych modułach systemu, dacie ich ważności oraz liczbie stanowisk, na których poszczególne moduły pracują.

Podczas pracy sprawdzana jest obecność klucza HASP. Jeśli program wykrywa obecność klucza – pracuje bez żadnych ograniczeń. Jeśli klucz nie zostanie wykryty – program pracuje w WERSJI STARTOWEJ.

Istnieje więc możliwość zainstalowania programu bez klucza HASP – jest to właśnie WERSJA STARTOWA programu. W tej wersji istnieje tylko jedno ograniczenie – różnica pomiędzy datą  pierwszego i ostatniego wprowadzonego zapisu nie może być większa niż 30 dni.

Jeśli użytkownik zdecyduje się na zakup pełnej wersji programu – wystarczy wpiąć klucz HASP do komputera i bez ponownej instalacji program pracuje w wersji pełnej (bez żadnych ograniczeń).

Uwaga

Jeśli użytkownik wykupił licencję na niektóre moduły – w Konfiguracji programu/ Użytkowe/ Operatorzy/ Karta Operatora/ Zakładka [Ogólne] należy zaznaczyć, które moduły zostały wykupione. Jeśli zaznaczony zostanie moduł bez wykupionej licencji – cały system będzie pracował w WERSJI STARTOWEJ.

W przypadku pracy na programie Comarch ERP Optima w wersji demo, po przekroczeniu okresu 30 dni dla rozpiętości dat na dokumentach, program nie jest blokowany, ale pracuje w trybie tylko do odczytu. W takiej sytuacji pojawia się komunikat: Rozpiętość dat pomiędzy dokumentami wprowadzonymi do bazy danych przekroczyła 30 dni. Program będzie pracował w trybie tylko do odczytu. Ten tryb pracy ma ograniczoną funkcjonalność i pozwala jedynie na podgląd danych i drukowanie. W trybie tylko do odczytu nie jest możliwe generowanie wykresów, wykonywanie funkcji dodatkowych, wysyłanie wydruków do maila.

Przypomnienie o upływającej gwarancji na program

Jeżeli do upływu terminu ważności gwarancji na program jest mniej niż 30 dni, podczas logowania do Comarch ERP Optima pojawia się okno Informacja o instalacji Comarch ERP Optima przypominające o tej dacie:

Na oknie można ustalić na ile dni przed upływem gwarancji ma pojawić się kolejne przypomnienie podczas logowania do programu.
Jeżeli data gwarancji już minęła ale jest późniejsza niż data produkcji używanej wersji Comarch ERP Optima, pojawia się okno informujące o upływie daty ważności Upgrade Podstawowego:

Na oknie można ustalić za ile dni ma pojawić się kolejne przypomnienie podczas logowania do programu.
Po zatwierdzeniu okna możliwa jest dalsza praca w programie, natomiast zalecany jest kontakt z Autoryzowanym Partnerem Comarch celem przedłużenie gwarancji na program.

Nowe wersje programu

W związku z wprowadzanymi zmianami przepisów oraz implementacją nowych funkcji w systemie pojawiają się nowe  wersje programu.

W chwili zakupu programu użytkownik otrzymuje 12-miesięczną gwarancję. Po upływie gwarancji użytkownik ma prawo jej przedłużenia (za dodatkową opłatą) – jest to tzw. Upgrade Podstawowy.

W okresie gwarancji ma prawo do otrzymywania na własne życzenie nowych wersji oprogramowania – dostępnych bez dodatkowych opłat. Powyższe prawo nie obejmuje kosztów dostarczenia nowej wersji (przesyłki, dojazdu), nośnika danych oraz instalacji. Informacja o bieżących wersjach jest dostępna w Comarch (w szczególności na stronie internetowej: www.comarch.pl/erp) oraz w Autoryzowanej Sieci Przedstawicieli Comarch. Serwis internetowy posiada możliwość zdefiniowania automatycznego powiadamiania za pośrednictwem e-maila o nowych wersjach programów.

Funkcjonalności dostępne wyłącznie dla programu na gwarancji

Poniżej wymienione funkcje programu dostępne są wyłącznie dla programu na gwarancji – z aktualnym Upgrade Podstawowym:

Po zalogowaniu się do firmy Klienta w Comarch ERP Optima należy zweryfikować ustawienia pobierania załaczników. Przechodząć Start/ Konfiguracja/ Firma/ Ogólne/ Paraca rozproszona. Parametr Eksport i import dokumentów wraz załącznikami powinien być zaznaczony.

Wskazówka

Po zaznaczeniu parametru załączniki nie zostaną doimportowane do dokumntów. Należy usunać wcześniej zaimportowane dokumenty oraz ponowić wysyłkę dokumnetów za ten okres od Klienta.

Zobacz także:

Jak wysłać dokumenty z aplikacji Comarch ERP XT

Jak wysłać dokumenty z aplikacji Comarch ERP XT START

Zobacz jak automatycznie pobrać udostępnione aktualizacje Automatyczne aktualizacje programu.

Aktualizacja w dniu 07.08.2025

Aby przelew walutowy zaimportował się w złotówkach po stronie banku należy zmodyfikować format przelewu. Należy przejść na zakładkę Pozycje w formularzu formatu przelewu, odszukać pozycji opisanej jako kwota płatności i zmienić wartość pola wybierając z rozwijalnej listy opcję Kwota płatności w walucie systemowej.