Planowanie produkcji
Odstępy i przesunięcia między operacjami
W najnowszej wersji Comarch APS wprowadziliśmy kluczowe usprawnienia dotyczące respektowania odstępów technologicznych oraz dozwolonych przesunięć pomiędzy operacjami. Zmiany te pozwalają na jeszcze dokładniejsze odwzorowanie procesów produkcyjnych.
Odstępy między operacjami definiują wymagany odstęp czasu (np. konieczny na schnięcie materiału czy pochłanianie wilgoci) między zakończeniem poprzedniej a rozpoczęciem następnej operacji. Czas ten można wyrażać w sekundach, minutach, godzinach, dniach lub jako procent czasu operacji. Ustawienie ujemnych wartości dla odstępów pozwala na planowanie operacji „na zakładkę”, co oznacza, że następna operacja może rozpocząć się jeszcze przed zakończeniem poprzedniej. Odstępy są uwzględniane zarówno przy planowaniu w przód, jak i wstecz, a w przypadku zdefiniowania odstępów jednocześnie na operacji poprzedniej i następnej, ich wartości sumują się.
Dozwolone przesunięcie to parametr określający granice tolerancji czasowej. Definiuje on, o ile termin operacji następnej może ulec przesunięciu względem idealnego terminu wynikającego z wymaganego odstępu. Jeżeli wyznaczony zakres tolerancji zostanie przekroczony, operacja zostanie zaplanowana, ale system wygeneruje konflikt stanowiący podstawę do przeplanowania.
Odstępy między operacjami oraz dozwolone przesunięcia definiuje się w Comarch ERP XL dla konkretnej operacji w technologii.
Przykład:
Do wykonania mamy dwie operacje Operacja 1 – malowanie, Operacja 2 – montaż.
Odstęp technologiczny (Czas na schnięcie)
Malowanie kończy się o godzinie 12:00. Zanim zaczniemy montaż, farba musi schnąć przez równe 2 godziny. Najwcześniejszy możliwy czas na rozpoczęcie Montażu to godzina 14:00. System nigdy nie zaplanuje tej operacji wcześniej.
Dozwolone przesunięcie (Tolerancja)
Z przyczyn technologicznych pomalowany element nie może leżeć w nieskończoność – po wyschnięciu może czekać na hali maksymalnie przez 1 godzinę, inaczej pokryje się kurzem. Nasza „tolerancja” wynosi więc 1 godzinę. Oznacza to, że idealne „okno czasowe” na start Montażu to przedział między 14:00 a 15:00.
Jak zaplanuje to system?
Comarch APS zaczyna szukać pierwszego wolnego miejsca na maszynie montażowej od godziny 14:00:
- Sytuacja A (Wszystko zgodnie z planem): Maszyna jest wolna o 14:30. System planuje operację. Godzina 14:30 mieści się w naszej tolerancji (przed 15:00), więc plan jest idealny i nie ma żadnych błędów.
- Sytuacja B (Pojawia się konflikt): Maszyna montażowa jest bardzo zajęta i zwalnia się dopiero o 18:00. System zaplanuje operację na 18:00, ale natychmiast zgłosi konflikt: „Niezgodny termin rozpoczęcia operacji”.
Konflikt: Niezgodny termin rozpoczęcia operacji
W Comarch APS 2026.3 dodaliśmy nowy konflikt Niezgodny termin rozpoczęcia operacji. Jego zadaniem jest sygnalizacja, że zaplanowana przez system operacja nie mieści się w akceptowalnym oknie czasowym wynikającym z technologii. Innymi słowy, przerwa między dwiema powiązanymi operacjami jest albo zbyt krótka (narusza minimalny odstęp technologiczny), albo zbyt długa (przekracza sumę odstępu i dozwolonej tolerancji – przesunięcia).
Na oknie szczegółów konfliktów planista otrzymuje gotowe wyliczenia w formie tabelarycznej:
- Tabela prezentuje wyliczony przez system Minimalny odstęp i Maksymalny odstęp.
- Podaje obecny Termin Start analizowanej operacji.
- W kolumnie Odstęp ukazuje rzeczywisty stan wynikający z obecnego położenia na wykresie Gantta.
- Kolumna Odchylenie pokazuje wprost braki (w minutach lub godzinach). Jeśli zaplanowany odstęp jest mniejszy od wymaganego minimum lub większy od dopuszczalnego maksimum, wartość ta wyświetli się na czerwono.
Obsługa parametru Ten sam zasób w każdej partii operacji
Comarch APS obsługuje teraz parametr Ten sam zasób w każdej partii operacji, pobierany z technologii w Comarch ERP XL.
Przy wartości Tak wszystkie partie danej operacji zostaną zaplanowane na tym samym zasobie, co odpowiada realiom produkcji wymagającej kontynuacji procesu na jednej maszynie.
Przy wartości Nie, poszczególne partie mogą być rozdzielone między różne zasoby, co zwiększa elastyczność wykorzystania parku maszynowego.
Praca na harmonogramach
Edycja harmonogramu wysłanego do ERP
Do tej pory wysłanie harmonogramu do systemu Comarch ERP XL blokowało możliwość jego modyfikacji w APS — korekta wymagała budowania planu od zera lub usuwania planów w ERP. Teraz Użytkownicy z uprawnieniem Dodawanie i edycja planów mogą wejść w tryb edycji harmonogramu o statusie Główny, przesunąć operacje na wykresie Gantta i ponownie wysłać zmiany do ERP — system przeplanuje operacje, które uległy zmianie, doplanuje brakujące i usunie plany dla usuniętych. To realna odpowiedź na sytuacje awaryjne: awarię maszyny, brak surowca czy nagłą zmianę priorytetu zamówienia. Harmonogram może edytować jednocześnie tylko jedna osoba, a aktualnie edytowane plany są oznaczane na liście harmonogramów i na dashboardzie.
Płynna praca zespołowa i zarządzanie edycją
Praca wielu Użytkowników nad jednym harmonogramem jest teraz znacznie wygodniejsza i odbywa się w czasie rzeczywistym.
Użytkownicy przeglądający plan w trybie tylko do odczytu na bieżąco widzą zmiany na wykresie Gantta wprowadzane przez głównego edytora – aplikacja odświeża widok automatycznie, bez konieczności ręcznego przeładowywania strony.
Na górze ekranu (w trybie podglądu) widoczna jest czytelna, żółta belka informująca o tym, kto w danym momencie edytuje harmonogram.
Gdy osoba edytująca plan zakończy pracę i zamknie widok, system automatycznie przekazuje prawa do edycji następnemu Użytkownikowi oczekującemu w kolejce.
Dodawanie wielu pozycji zleceń jednocześnie
Dodawanie zleceń na istniejący harmonogram jest teraz znacznie szybsze. Na liście w wysuwanym lobby planista może zaznaczyć wiele pozycji zleceń jednocześnie, widzi licznik i jednym przyciskiem Dodaj doplanowuje cały wybór na koniec kolejki harmonogramu.
System informuje o wyniku planowania — pełnym sukcesie, konieczności wydłużenia okresu planistycznego lub o pozycjach, których nie udało się zaplanować z powodu braku zasobów czy materiałów.
W metodzie Własna kolejka nowo doplanowane pozycje są oddzielone wyraźną linią, co pozwala łatwo je zidentyfikować wśród zleceń już posortowanych według pierwotnej reguły.
Uwzględnianie pozycji zleceń z innych, niewysłanych harmonogramów
Planista może teraz oznaczyć pozycję zlecenia znacznikiem Uwzględnij na pozostałych harmonogramach pojedynczo lub zbiorczo dla wielu pozycji. Operacje takiej pozycji są wczytywane na kolejnych harmonogramach jako stałe obciążenie z blokadą systemową, nawet jeśli plan źródłowy nie został jeszcze wysłany do ERP.
Pozwala to unikać konfliktów w alokacji zasobów i planować kolejne etapy procesu z wyprzedzeniem, bez ryzyka dwukrotnego zarezerwowania tej samej maszyny. Znacznik jest zarządzany automatycznie – nie jest kopiowany do nowych wersji harmonogramu i znika po wysyłce planu do ERP, gdy rezerwacja robocza staje się twardym planem.
Dane z systemu ERP
Aktualizacja kalendarzy zasobów
Dotychczas dostępności zasobów były zamrażane w momencie tworzenia harmonogramu — zmiana kalendarza w ERP (nowy przestój, urlop, inne godziny pracy) nie miała odzwierciedlenia w istniejących planach. Od tej wersji przycisk Aktualizuj dane z ERP przelicza okresy niedostępności na wszystkich harmonogramach o statusie W przygotowaniu, Zatwierdzony i Główny, z uwzględnieniem ewentualnie wydłużonego okresu planistycznego. Otwarty harmonogram odświeża się automatycznie, czerwone bloki niedostępności na wykresie Gantta aktualizują się, statystyki obciążenia i dostępności zasobów są przeliczane, a kolizje zaplanowanych operacji z nowymi przestojami są wykrywane i pokazywane w panelu konfliktów.
Wyświetlanie realizacji operacji
Comarch APS pokazuje teraz nie tylko fakt realizacji, ale również jej stopień. Ilość zrealizowana wyrobu, wyliczana na podstawie danych o wykonanych operacjach z ERP, jest widoczna w kolumnie Ilość zrealizowana na listach Wyroby w panelu dolnym oraz w oknach Szczegóły zlecenia, Szczegóły pozycji zlecenia i Szczegóły operacji. Informację można dodatkowo włączyć na pasku operacji i w tooltipie (np. „Zrealizowano: 220 szt.”), wybierając odpowiednie opcje w panelu konfiguracyjnym. Wartości odświeżają się dynamicznie po każdej aktualizacji danych z ERP, dzięki czemu planista pracuje na bieżącym obrazie postępu produkcji.
Licencjonowanie
Aplikacja rozpoznaje typ klucza licencyjnego i dla kluczy subskrypcyjnych weryfikuje datę ważności licencji APS. Logowanie jest możliwe, gdy subskrypcja jest opłacona, w przeciwnym razie Użytkownik otrzymuje komunikat z informacją o dacie, do której licencja była ważna. Dla kluczy standardowych dotychczasowy mechanizm weryfikacji pozostaje bez zmian.