Luka płacowa – wartościowanie stanowisk

Wartościowanie stanowisk służy do oceny stanowisk pracy według jednolitych kryteriów i przypisania ich do kategorii pracowników. Na podstawie kategorii program wylicza w sprawozdaniu lukę płacową w poszczególnych kategoriach pracowników.

Funkcja jest dostępna na wstążce modułu Płace i Kadry, w grupie Luka płacowa, pod przyciskiem Wartościowanie stanowisk. W tej samej grupie są również przyciski Roczne jednostki robocze i Sprawozdania.

Wartościowanie jest trzecim z pięciu kroków przygotowania sprawozdania z luki płacowej:

1. Kwalifikacja typów wypłat do poziomu wynagrodzenia – opisana w artykule Luka płacowa – sprawozdanie.
2. Uzupełnienie opisów stanowisk w słowniku stanowisk.
3. Wartościowanie stanowisk pracy – opisane w tym artykule.
4. Ustalenie obowiązku i częstotliwości składania sprawozdania – opisane w artykule Luka płacowa – roczne jednostki robocze.
5. Wyliczenie wskaźników luki płacowej oraz zapisanie i zatwierdzenie sprawozdania – opisane w artykule Luka płacowa – sprawozdanie.

Przed rozpoczęciem: opisy stanowisk#

W słowniku stanowisk dodano nowe pola:

• Opis stanowiska – zakres obowiązków, odpowiedzialność i wymagania na stanowisku,
• Inne informacje – dodatkowe, kluczowe informacje o stanowisku,
• Przedział wynagrodzenia – widełki płacowe obowiązujące na danym stanowisku.

Opis stanowiska jest dostępny podczas oceny stanowisk po wybraniu przycisku Zobacz opis stanowiska, co ułatwia wybór poziomów w kryteriach.

Dodanie wartościowania za rok#

Przy pierwszym dodawaniu wartościowania wybranie przycisku Wartościowanie stanowisk otwiera bezpośrednio formularz nowej pozycji za rok 2026. Po zapisaniu formularza rok jest wprowadzany do tytułu formularza i nie podlega już zmianie. Przy kolejnych wartościowaniach, dodawanych z listy, program podpowiada następny rok po ostatnio utworzonej pozycji.

Formularz wartościowania ma trzy zakładki, które odpowiadają kolejnym etapom pracy:

• [1 Definicja kryteriów] – ustalenie kryteriów oceny wraz z wagami oraz poziomami punktacji,
• [2 Ocena stanowisk] – ocena poszczególnych stanowisk według zdefiniowanych kryteriów,
• [3 Kategorie pracowników] – ustalenie kategorii pracowników.

Zakładka [1 Definicja kryteriów]#

Pierwszym krokiem jest opracowanie siatki wartościowania, czyli ustalenie kryteriów syntetycznych i analitycznych, według których w dalszym etapie oceniane są stanowiska.

W programie zdefiniowano przykładową siatkę kryteriów. Obejmuje ona 4 kryteria syntetyczne: Umiejętności, Wysiłek, Odpowiedzialność oraz Warunki pracy, wraz z odpowiadającymi im kryteriami analitycznymi.

• Kryteria analityczne podlegają pełnej edycji – można zmieniać ich nazwy, wagi oraz punktację w poziomach.
• Wbudowane kryteria syntetyczne nie podlegają edycji, a ich usuwanie jest zablokowane.
• Można dodać maksymalnie 2 własne kryteria syntetyczne.

Wskazówka: Waga kryterium syntetycznego jest sumą wag jego kryteriów analitycznych. Suma wag wszystkich kryteriów syntetycznych musi być równa wartości w polu Maksymalna suma wag (domyślnie 100,00). Maksymalna suma wag wyznacza skalę punktową wartościowania na dany rok.

Dodanie kryterium analitycznego#

Kryterium analityczne dodaje się w ramach wybranego kryterium syntetycznego:

1. Na liście zaznacz kryterium syntetyczne.
2. Wybierz ikonę plusa (dodaj kryterium analityczne).
3. W panelu Poziomy punktacji wprowadź nazwę kryterium, jego Wagę oraz Liczbę poziomów (minimum 2).
4. Uzupełnij opis każdego poziomu.
5. Sprawdź wiersz Suma wag i w razie potrzeby dopasuj wagi pozostałych kryteriów analitycznych. Suma wag kryteriów musi odpowiadać maksymalnej sumie wag.

Punktacja na poziomach#

• Pierwszy poziom nowego kryterium analitycznego ma zawsze 0 punktów i jest przeznaczony dla stanowisk, których kryterium nie dotyczy.
• Najwyższy poziom ma liczbę punktów równą wadze kryterium analitycznego.
• Program wylicza punkty poziomów automatycznie – rosną one równomiernie do wartości wagi. Na przykład dla wagi 20,00 i czterech poziomów są to: 0,00; 6,67; 13,33; 20,00.
• Zmniejszenie liczby poziomów usuwa ostatnie poziomy wraz z opisami i punktami. Program informuje o tej zmianie.

Zalecana kolejność pracy: najpierw waga kryterium i liczba poziomów, następnie opisy poziomów, a na końcu – jeśli to konieczne – ręczna korekta punktów.

Weryfikacja kryteriów#

Poprawność kryteriów jest sprawdzana przy zamknięciu okna oraz przy przejściu na inną zakładkę. Program sprawdza, czy:

• suma wag kryteriów syntetycznych jest równa maksymalnej sumie wag,
• punkty poziomów są zgodne z wagą kryterium – liczba punktów na najwyższym poziomie musi być równa wadze, a żaden z niższych poziomów nie może jej przekraczać,
• nie przekroczono limitu własnych kryteriów syntetycznych,
• nazwy kryteriów analitycznych w ramach jednego kryterium syntetycznego nie powtarzają się.

Jeżeli dane są niepoprawne, program wyświetla komunikat i nie pozwala opuścić zakładki. Dane należy poprawić albo wycofać zmiany.

Zakładka [2 Ocena stanowisk]#

Na tej zakładce każdemu stanowisku przypisuje się punkty według zdefiniowanych kryteriów. Po lewej stronie okna wyświetlana jest lista stanowisk, a po prawej tabela oceny wybranego stanowiska.

Ocena polega na wyborze poziomu w każdym z kryteriów analitycznych. Opis ocenianego stanowiska można podejrzeć przyciskiem Zobacz opis stanowiska.

• Do liczby stanowisk ocenionych wliczane są wyłącznie stanowiska ocenione w pełni (z wybranym poziomem w każdym kryterium analitycznym).
• Stanowiska ocenione częściowo są wyróżnione na liście kolorem czerwonym.

Zakładka [3 Kategorie pracowników]#

Na tej zakładce definiuje się grupy (kategorie) stanowisk o zbliżonej wartości.

Domyślnie zdefiniowane są kategorie A–E, a zakres od 0,00 do maksymalnej sumy wag jest podzielony po równo. Dla maksymalnej sumy wag 100,00:

• Przedziały punktów muszą być wpisane w ciągłości – muszą się stykać i nie mogą na siebie nakładać.
• Dla najwyższej kategorii pole Punkty do jest zablokowane i odpowiada maksymalnej sumie wag.
• Po ocenie stanowiska i zsumowaniu punktów program automatycznie przypisuje stanowisko do kategorii.

Zapis danych#

Dane na formularzu wartościowania zapisują się automatycznie, w tle – po zatwierdzeniu zmiany w polu oraz przy przejściu między zakładkami. Dzięki temu nagłe wyjście z formularza, na przykład po awarii programu lub wyłączeniu komputera, nie powoduje utraty danych.

Status wartościowania#

Na liście wartościowań, w kolumnie Status, widać etap wartościowania za dany rok:

• W przygotowaniu – nie wszystkie stanowiska są ocenione w pełni,
• Zakończone – ocenione są wszystkie stanowiska.

Zobacz także#

• Luka płacowa – roczne jednostki robocze
• Luka płacowa – sprawozdanie
• Formularz typu wypłaty – zakładka Szczegółowe
• Słowniki